جمال الدين محمد الخوانساري

28

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

9348 من أقبح الكبر تكبّر الرّجل على ذوى رحمه وأبناء جنسه . از زشتترين تكبّر تكبّر كردن مردست بر صاحبان خويشى خود وأبناى جنس خود يعنى أمثال واقران خود . 9349 من طبائع الأغمار اتعاب النّفوس في الاحتكار . از خصلتهاى أغمارست تعب فرمودن مردم در احتكار ، مراد به « أغمار » عوامّ مردمست مقابل خواصّ ايشان يا آنان كه تجربهء كارها نكرده باشند ، و « احتكار » بمعنى جمع كردن طعامست يعنى خوردنى يا گندم ونگاهداشتن آن تا اين كه گران شود ومراد مذمّت احتكارست واين كه تعب فرمودن مردم بسبب آن از خصلتهاى عوام النّاس است وخواصّ آنرا قبيح مىدانند يا اين كه از خصلتهاى آنانست كه تجربهء أمور نكرده باشند وآنان كه تجربه كرده باشند مىدانند بدى عاقبت آنرا واين كه قطع نظر از آخرت بحسب دنيا نيز خير وبركتي ندارد بلكه زيان وخسران در عقب دارد وقبل از اين مجملى از احكام احتكار مذكور شد وتفصيل آن در كتب فقهيّه است . 9350 من شيم الأبرار حمل النّفوس على الايثار . از خصلتهاى نيكوكارانست واداشتن نفسهاى خود بر ايثار ، يعنى برگزيدن ديگران بر خود ودادن چيزى بايشان با وجود حاجت خود بآن . 9351 من طبائع الجهّال التّسرّع إلى الغضب في كلّ حال . از خصلتهاى نادانانست شتاب كردن بخشم در هر حالي . 9352 من سوء الاختيار مغالبة الأكفاء ، ومعاداة الرّجال . از بدى اختيارست غلبه جستن بر أمثال خود ودشمنى كردن با مردان ، يعنى اختيار وبرگزيدن اين خو وخصلت اختيار بديست .